कानुनद्वारा व्यवस्थापन गरिने दैनिक जीवनका नियम, फोहोर व्यवस्थापन पनि अपवाद होइन

कोरियामा जीवन सुरु गरेका विदेशीहरूले प्रायः सामना गर्ने समस्यामध्ये एउटा भनेको ‘फोहोर छुट्याएर फाल्ने’ नियम हो। खाना फोहोर, प्लास्टिक, कागज, सिसा र साधारण फोहोरलाई अलग–अलग छुट्याएर फाल्नुपर्ने जटिल नियम पहिलोपटक कोरिया आउने वा बसोबास गर्ने विदेशीका लागि अपरिचित र अलमलपूर्ण हुन सक्छ। केही देशहरूमा सबै फोहोर एउटै झोलामा फाल्दा पनि समस्या नहुने भए पनि, कोरियामा यस्तो तरिका स्पष्ट रूपमा नियम उल्लङ्घन मानिन्छ। यहाँ फोहोर फाल्ने कार्य व्यक्तिगत रोजाइ होइन, कानुन र प्रणालीद्वारा व्यवस्थापन गरिने सामाजिक दायित्वको नजिक मानिन्छ।

कोरियामा घरेलु फोहोर ‘종량제’ प्रणालीअन्तर्गत व्यवस्थापन गरिन्छ। यसको अर्थ, जति धेरै फोहोर फालिन्छ, त्यति नै बढी खर्च तिर्नुपर्छ भन्ने हो, जसले फोहोर व्यवस्थापन खर्चलाई निष्पक्ष रूपमा बाँड्ने उद्देश्य राख्छ। साधारण फोहोर फाल्दा सम्बन्धित स्थानीय निकायले बिक्री गर्ने 종량제 झोला अनिवार्य रूपमा प्रयोग गर्नुपर्छ। खाना फोहोर र पुनःप्रयोगयोग्य वस्तुहरू भने तोकिएको विधिअनुसार अलग्गै छुट्याएर फाल्नुपर्छ। 종량제 झोला प्रयोग नगर्ने वा विभिन्न प्रकारका फोहोर मिसाएर फाल्ने गरेमा जरिवाना लगाइन्छ। यसमा विदेशीहरूलाई कुनै अपवाद दिइँदैन, र वास्तवमा नियम उल्लङ्घनका कारण जरिवाना तिरेका विदेशीहरूको उदाहरण पनि थुप्रै छन्।

विशेषगरी अपार्टमेन्ट वा वन–रुमहरू घना भएको क्षेत्रमा फोहोर फाल्दा व्यवस्थापन कार्यालयको जाँच वा छिमेकीहरूको उजुरीका आधारमा निगरानी गरिने अवस्था धेरै हुन्छ। 종량제 झोला प्रयोग नगरी फोहोर फाल्ने, वा पुनःप्रयोगयोग्य वस्तुहरू जथाभावी राखेर जाने कार्य दोहोरिएमा व्यवस्थापन शुल्क मिलानमा समस्या आउन सक्छ वा घरको अगाडि ‘अवैध फोहोर फालिएको सूचना’ टाँसिने जस्ता असुविधा हुन सक्छन्।

विदेशीहरूले विशेष गरी धेरै गल्ती गर्ने समय भनेको घर सर्दा हो। खाट, टेबल, कुर्सीजस्ता फर्निचर, म्याट्रेस, पंखा, माइक्रोवेभजस्ता विद्युतीय उपकरणहरू साधारण फोहोरझैँ फाल्न पाइँदैन। सिरक, पर्दा, कार्पेटजस्ता कपडाजन्य वस्तुहरू पनि यही नियमअन्तर्गत पर्छन्। घर सर्ने क्रममा निस्कने धेरै बक्स, प्याकेजिङ सामग्री र स्टाइरोफोम पुनःप्रयोगयोग्य वस्तु भए पनि, छुट्याउने मापदण्ड पालना नगरिएमा अवैध फोहोर फालिएको मानिन सक्छ। उदाहरणका लागि, टेप वा स्टिकर नहटाई फालिएका बक्सहरू पुनःप्रयोगयोग्य होइनन्, त्यसैले फाल्नुअघि ती सबै सफा गरेर हटाउनुपर्छ।

यस प्रकारका वस्तुहरूलाई ‘대형 폐기물’ (ठूला फोहोर) मानिन्छ, र यिनलाई फाल्नका लागि बसोबास क्षेत्रअन्तर्गतको जिल्ला कार्यालय (구청) वा सिटी हल (시청) मा अनिवार्य रूपमा अग्रिम दर्ता गर्नुपर्छ र तोकिएको शुल्क तिर्नुपर्छ। अधिकांश स्थानीय निकायहरूले अनलाइन ठूला फोहोर दर्ता प्रणाली सञ्चालन गरेका छन्, जसमा निम्न प्रक्रिया पालना गर्नुपर्छ।

관할 구청 또는 시청 홈페이지 접속 → ‘대형 폐기물 신고’ मेनु चयन → फाल्नुपर्ने वस्तु र संख्या प्रविष्ट → क्रेडिट कार्ड वा खातामार्फत शुल्क भुक्तानी → फोहोर स्टिकर प्रिन्ट गर्नु वा दर्ता नम्बर लेख्नु → तोकिएको मितिमा फोहोर बाहिर राख्नु!

दर्ता नगरी बाहिर राखिएका ठूला फोहोरलाई अवैध फोहोर फालिएको मानिन्छ, र यसमा पनि जरिवाना लाग्छ। अपार्टमेन्ट वा अफिसटेलजस्ता सामूहिक आवासमा बसोबास गर्ने अवस्थामा, जिल्ला कार्यालयभन्दा पहिले भवनको व्यवस्थापन कार्यालयमा सोधपुछ गर्दा सही फोहोर फाल्ने स्थान र विधिबारे अझ स्पष्ट जानकारी पाउन सकिन्छ।

सही फोहोर छुट्याउने जानकारीका लागि आधिकारिक निकायहरूको मार्गदर्शन प्रयोग गर्नु उपयुक्त हुन्छ।

정부24 (생활민원 통합포털): https://www.gov.kr

환경부 자원순환정보시스템: https://www.recycling-info.or.kr

प्रत्येक क्षेत्रको 구청 वा 시청 वेबसाइट (उदाहरण: ‘서울구청 대형 폐기물’ खोजी)

कोरियाको फोहोर छुट्याएर फाल्ने संस्कृति केवल कडा नियम मात्र होइन, फोहोर समस्यालाई घटाउने र वातावरण संरक्षणका लागि गरिएको सामूहिक प्रयास हो। सुरुमा असहज लाग्न सक्छ, तर बिस्तारै बानी परेपछि दैनिक जीवन धेरै सजिलो बन्छ।

अरू लेखहरू हेर्नुहोस् >